روزنامه جام جم
صفحه اصلی روزنامه درباره ما ارتباط با ما پیوندها راهنمای سایت بورسبورس آب و هواآب و هوا انتشاراتانتشارات اشتراکاشتراک آرشیو ضمائم
دوشنبه 07 فروردين 1396 / 28 جمادي الثاني 1438 / a 27 Mar 2017
صفحه اول روزنامه
سياسي
راديو و تلويزيون
اقتصاد
فرهنگي
جامعه
ورزش
دانش
جهان
حوادث
ايران زمين
گفتگو
سلامت
انديشه
صفحه آخر
جستجوی پیشرفته
ضمائم
ویژه نامه ها
PDF صفحات روزنامه
نسخه PDF ضميمه ايام - پنجشنبه 24 مهر 1391 - شماره 81
ايام
جاده­هاي هخانشي و ايستگاه­هاي آن
لوحه­های تخت جمشید وجود جاده­های عظیم را تأیید می­کنند. در این لوحه­ها حرکت گروه­ها یا افرادی که وارد ایران می­شده یا در ایران مسافرت می­کرده­اند ثبت شده­است و ما می­توانیم از آن­ها پی ببریم که هندوستان، آراخوزیا، کرمان و بلخ همگی از طریق نظام عظیم راه­های ایران با هم ارتباط داشته­اند. (کورت 1389: 115)...>
کاروانسرا، ارتباط و هويت
وقتی افراد مختلف خصوصیات، دغدغه‌ها و آرمان‌های مشترکی را در همدیگر ببینند احساس مشترکی بین آنها ایجاد می‌شود، این حس مشترک، زمینه‌ساز ایجاد هویت مشترکی بین آنها می‌شود. درک و فهم این اشتراکات به وسیله‌ «ارتباط» حاصل می‌شود. به عبارت دیگر تا ارتباط برقرار نشود، حس‌ مشترک و پیوند هویتی ایجاد نخواهد شد. بنابراین ارتباط اهمیت بسیاری در «هویت‌بخشی» و «هویت‌سازی» به مردم و جامعه دارد. ارتباط یعنی تعاملی که به‌وسیله‌ آن اطلاعات منتقل شود. ارتباط ممکن است با اهداف مختلفی برقرار شود ولی قدر مسلم «انتقال اطلاعات» جزء اصلی و اساسی ارتباط است. این انتقال اطلاعات گاهی با تجارت حاصل می‌شود و گاهی با یک گفت‌وگوی ساده....>
کاروانسرا پل ارتباطي نسل‌ها
از ازمنه کهن تا روزگار پهلوی اول، کاروانسراها نقش مهمی در سیر زندگی ایرانیان و روابط و تعامل اجتماعات گوناگون فرهنگی، اقتصادی، سیاسی، آیینی، اعتقادی و... داشته‌اند....>
تاثير جغرافيا بر راه و رباط
از دیرباز زمانی که بزرگ ترین حکومت‌ها در ایران تشکیل شد با توجه به موقعیت جغرافیایی که ایران در منطقه داشت یعنی قرارگرفتن بر سر مسیرهای تجاری مهم، سلاطین و پادشاهان را بر آن داشت تا از این موقعیت بهره‌مند شوند و در جهت استفاده از آن اقداماتی را انجام دهند ، گرچه این وضع جغرافیایی سود اقتصادی به همراه داشت اما همین مسئله باعث تهاجم اقوام بیابانگرد به ایران شد و امنیتی را که لازمه رشد و گسترش تجارت بود، برهم زد و حتی باعث برافتادن حکومت‌ها شده و همین مساله یعنی هجوم اقوام، حکومت‌ها را بر آن داشت تا برای حفظ موقعیت تجاری خود به کنترل و تحت حمایت درآوردن آنها اقدام کند....>
4 رباط کهن در چهارراه تاريخ
رباط به معنی بستن و پیونددادن است و بیشتر به معنی بستن حیوان در نقطه‌ای برای نگهداری و محافظت به کار می‌رفته است. به محل بستن و نگهداری حیوانات نیز رباط گفته می‌شود و به همین تناسب، کاروانسرا را در زبان عربی، رباط می‌گویند. (کریمی 1374: 524 ـ 507)...>
کاروانسرا در گذر زمان
از مهم‌ترین آثار معماری ایران می‌توان به کاروانسرا‌ها اشاره کرد که برای اسکان موقت و استراحت کاروان‌ها و مسافران در مسیر راه‌ها ایجاد می‌شد. موقعیت جغرافیایی ایران در مرکز خطوط بزرگ ارتباطی شرق و غرب، همچون پلی میان آسیای مرکزی و غربی و حلقه اتصال این دو با آسیای صغیر و اروپا به شمار می‌آمدو قدیمی‌ترین و مهم‌ترین شاهراه ارتباطی جهـــان باستان ـ جاده ابریشم ـ از آن عبور می‌کرد.1 ...>
از قهوه خانه تا کاروانسرا
گذران وقت به سبک ايراني
آدمی را در زندگانی وقت بسیار است. زمانی برای کار‌کردن، زمانی برای خوردن و خفتن و زمانی برای نشاط و تفریح. به تفریح نشستن در تاریخ ایران خود داستان درازی دارد. ایرانی مانند سایر ملل گاه در حیاط خانه خویش یا در مکان‌های خصوصی به تفریح و نشاط می‌نشیند. اما ایرانی مرد انزوا و انفراد نیست. در تاریخ ما هرآنجا سخن از مردان مرد می‌رود، صحبت سفره‌های فراخ و دستان گشاده به میان می‌آید. یکی از وجوه مثبت شاه و اشراف و ثروتمند در تاریخ ایران همانا در جمع بودن و با مردم نقل گفتن است. اینچنین است که شاه‌عباس اول محبوب‌ترین شاه صفوی می‌شود و شاه طهماسب اول به دلیل انزواطلبی مورد سرزنش واقع می‌شود. (وی چند سال به‌دلیل وسواس شدیدی که به آن مبتلا بود پا از کاخ بیرون ننهاد) مکان‌های تجمع ایرانیان در تاریخ را می‌توان از یک نظر به دو قسم مکان‌های عمومی (تکیه و میدان چوگان‌بازی) و مکان‌های نیمه‌عمومی (کاروانسرا و قهوه‌خانه) تقسیم کرد. ...>
عصر طلايي کاروانسراها
هرگاه به کاروانسرا، پل و کوشکی در ایران امروز اشاره می‌شود، اغلب آن را ازجمله کارها و ساخت و سازهای شاه‌عباس می‌دانند. همچون انوشیروان ساسانی که در دوره اسلامی، اقدامات سلسله ساسانی را بیشتر به او منسوب ساخته و دادگستری‌اش را همه‌جا ستوده‌اند، شاه‌عباس نیز به عنوان بزرگ‌ترین شاه صفوی در دوره اسلامی ایران به کردارها و ساخت و سازهای نیکو نامبردار شده است. ...>
رابطه تجارت و کاروانسرا
کاروانسرا را که در منابع ادبی و تاریخی نام‌های دیگری چون رباط، سابات و کاروانگه نیز دارد، می‌‌توان نمونه‌ای برجسته از تبلور فرهنگ و اندیشه ایرانیان در درازنای تاریخ پرفراز و نشیب کهن دیار ایران برشمرد. کاروانسراها که از دو جزء کاروان به معنای مسافران و سرای به مفهوم خانه و مکان تشکیل شده است، سازه‌هایی بودند که از دیرباز جهت اسکان موقت و استراحت مسافران در مسیر راه‌ها بنا می‌‌شدند. ...>
نقش‌آفريني کاروانسراها در دوره اسلامي
کاروانسرا، واژه‌ای است مرکب از دو بخش «کاروان» و «سرا». کاروان یا کاربان (کار + بان) در زبان پهلوی به معنای گروهی زائر و مسافر و سوداگر است که به دلایل امنیتی با هم سفر می‌کنند و دارای زاد و توشه و ستوران هستند. سرا یا سرای نیز در زبان پهلوی به معنای خانه و منزلگاه است و به این ترتیب، کاروانسرا یعنی سرا یا خانه کاروان که افرادی در آن به طور موقت سکونت می‌کنند. این واژه مترادف‌هایی نیز دارد. یکی «رباط» که به کاروانسراهای محکم و قلعه‌مانند سر راه اطلاق می‌شود و دیگری خان که در معنی خانه یا کاروان‌خانه به کار رفته است....>
کاروانسراي معين‌التجار؛ مرکز ثقل اقتصاد جنوب ايران
کاروانسرای معین‌التجار کنار پل سفید و در بافت قدیمی اهواز قرار گرفته است. داستان ساختن این کاروانسرا به سال 1306 ه ـ ق. بازمی‌گردد؛ زمانی که ناصرالدین‌شاه قاجار به دنبال ساختن کانال سوئز در 1286ه ـ ق/ 1869م. و به منظور پیشرفت کار بازرگانی، کشتیرانی بیگانگان را در کارون جنوبی ـ که از اهواز تا به دریا راه داشت ـ آزاد ساخت. با ورود کشتی‌های کمپانی برادران لینچ به کارون، دادوستد خارجی رونق یافت و طبق امتیازنامه کمپانی ناصری، حاج محمدآقا معین‌التجار تاجر بوشهری بازار و کاروانسرایی در این منطقه بنا ساخت و بازرگانی را در قسمت شمالی کارون برعهده گرفت. به این ترتیب بازرگانی دریایی باعث شکل‌گیری این کاروانسرا شد. در این پژوهش می‌کوشیم تا در این باره بیشتر سخن بگوییم....>
هتل هاي بي ستاره به روايت تاريخ
به گفته آلفونسو گابریل پیمودن کاروان در شب برخلاف روز که اصلا نمی‌توان از گزند بادها و شن‌های گرم در امان بود ، پیمودن کویر را بسیار سریع می​کند. کاروان در چهاردیواری طنین زنگ‌ها در حرکت است. طنین دلنوازی که از روزگاران کهن، عهد کورش و داریوش و اسکندر و مغولان هم نواخته می‌شد. یورش اسکندر و مغولان هم نتوانست این نوای دلنشین را خاموش سازد. اما آن چیزی که این نوای کاروان را نه خاموش، بلکه بسیار ​کم آهنگ ساخته فرهنگ مدرن و دنیای ماشینی و تکنولوژی بیرحم و ابزار آن است. با این وصف هنوز در جایی از کویر که پای اتومبیل به آن نرسیده زنگ کاروان در گردن شتر، این حیوان وفادار و نستوه کویر و یار دیرین و همراه کاروان و کاروانیان در دل سکوت کویر طنین‌انداز است و به گفته مارکوپولو جهانگرد اهل ونیز ایتالیا هنگام عبور از صحرای لوب نور ایران، از گردن هر شتر زنگی آویزان است که شترها در دل سکوت کویر به آسانی پراکنده و از هم گسیخته نشوند....>
آزادي آبادان
ساعت یک بامداد پنجم مهر 1360 بود که رزمندگان اسلام عملیات خود را با رمز «نصرمن‌‌الله و فتح قریب» آغاز کردند. این عملیات پس از دو روز تلاش ، استقامت و دلاوری رزمندگان اسلام نتیجه داد و فرمان تاریخی امام خمینی‌(ره) مبنی بر شکست حصر آبادان تحقق یافت....>
شهادت منادي وحدت
شهید محراب آیت‌الله عطاءالله اشرفی‌اصفهانی سال 1281 هجری شمسی در خمینی‌شهر اصفهان و در خانواده‌ای روحانی و مذهبی، دیده به جهان گشود. تحصیلات ابتدایی را در زادگاه خود به پایان رساند. ...>
هجرت به قلب اروپا
سال 1357، نهضت اسلامی مردم ایران به رهبری امام خمینی(ره) به اوج خود رسیده بود. رژیم شاه پس از آن‌که از ساکت کردن امام ناامید شد، دست به فعالیت‌های سیاسی برای محدود کردن یا اخراج ایشان از عراق زد.

...>
جنگ رمضان
ششم اکتبر 1973 برابر با چهاردهم مهر نیروهای مصر و سوریه با استفاده از تعطیلی یوم کیپور به مواضع صهیونیست‌ها در شرق آبراه سوئز و بلندی‌های جولان حمله بردند. ...>
سانحه باور نکردني
هفتم مهر 1360 پس از پایان موفقیت‌آمیز عملیات ثامن‌الائمه، پنج نفر از فرماندهان رده بالای ارتش و سپاه، برای تقدیم گزارش به حضرت امام خمینی(ره) فرماندهی معظم کل قوا، عازم تهران می‌شوند....>
ترورخيانتکار
ششم اکتبر 1981 انور سادات، رئیس‌جمهور مصر که در مراسم روز ارتش این کشور و در جایگاه ویژه، رژه سربازان را نظاره می‌کرد، ترور شد.این مراسم رژه از سال1974 هر سال به‌مناسبت سالروز جنگ رمضان انجام می‌شد. ...>


 

  سرمقاله
کاروانسرا در ايران
طبیعت ایران با مردمانی خونگرم، بعلاوه آداب و رسوم و سنت‌های منحصر به فرد و شرایط مساعد برای داد و ستد و قرار گرفتن ایران به عنوان حلقه پیوند جهان شرق کهن (چین)‌ و غرب (روم و یونان)‌ و ... همه موجب شد که افراد زیادی در قالب تاجر و بازرگان، جهانگرد، ایرانگرد و مورخ و سیاستمدار به ایران بیایند و هرکدام به فراخور حال و توان خود ثمره دیدارشان از ایران را در قالب سفر سیاحتی، تجارتی و سیاسی در سفرنامه‌هایشان بنویسند. هردوت، گزنفن، کتزیاس، دماراتوس، تیمستوکلس، آریانوس، استرابو، اسکیلاکس دریانورد یونانی، اسکندر و نئارخوس دریانورد معروفش و بسیاری دیگر در عهد باستان از ایران دیدن کرده‌اند. پس از اسلام، ابن بطوطه، ابن حوقل مقدسی و در دوران معاصر، دلاواله شاردن، دپولا فوآ، پولاک، کمپفر کارلاسرنا، گوبینو و شماری دیگر به ایران آمدند. ثمره دیدار آنها در «سفرنامه‌ها» به عنوان ارزشمندترین منابع اطلاعات ما از گذشته گرد آمده است.کاروانسرای ایران، آثاری ماندگار از تمدن و تاریخ ایران است که در این منابع به آنها اشاره شده است....>