روزنامه جام جم
صفحه اصلی روزنامه درباره ما ارتباط با ما پیوندها راهنمای سایت بورسبورس آب و هواآب و هوا انتشاراتانتشارات اشتراکاشتراک آرشیو روزنامهآرشیو روزنامه
سه شنبه 05 ارديبهشت 1396 / 28 رجب 1438 / a 25 Apr 2017
صفحه اول روزنامه
سياسي
راديو و تلويزيون
اقتصاد
فرهنگي
جامعه
ورزش
دانش
جهان
حوادث
ايران زمين
گفتگو
سلامت
انديشه
صفحه آخر
جستجوی پیشرفته
ضمائم
ویژه نامه ها
ويژه نامه مطبوعات
نسخه چاپی فرستادن با پست الکترونیک
يكشنبه 08 آبان 1390 - ساعت 19:31
شماره خبر: 100858111056
مديرمسوول روزنامه «جام‌جم» از دغدغه‌هاي جهاني شدن مطبوعات مي‌گويد
فراملي شدن نياز امروز رسانه‌ها
روزنامه «جام‌جم»، پرتیراژترین روزنامه کشور است که پیشتر فعالیت در آن سوی مرزها را نیز تجربه کرده و با استقبالی قابل توجه از سوی مخاطبان ایرانی و غیرایرانی مواجه شده است.
بیژن مقدم، مدیر مسوول این روزنامه اعتقاد دارد به دورانی رسیده‌ایم که فراملی شدن مطبوعات به ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای کشورها تبدیل شده است که برای انتقال پیام شان به جهانیان و اثبات توانمندی‌های خود به آن نیاز دارند، اما اگر حمایت‌های دولتی نباشد، فراملی شدن مطبوعات، برای اهالی رسانه در حد یک رویای دور و دست‌نیافتنی باقی می‌ماند.

آقای مقدم، چرا گمان می‌کنید فرامنطقه‌ای شدن به یکی از نیازهای مطبوعات امروز ایران تبدیل شده است؟

ما معتقدیم انقلاب اسلامی پیام‌هایی را با خود دارد که در سراسر دنیا، مخاطبان و گوش‌های فراوانی برای شنیده شدن پیدا خواهند کرد.

در اوایل انقلاب امام می‌گفتند باید انقلاب را صادر کنیم. برخی گروه‌ها برای مثال برخی جریان‌های ضدانقلاب، از این فرمایش امام چنین تعبیر می‌کردند که شاید منظور، فتح کشورهای دیگر است؛ در حالی که منظور امام این بود که باید پیام‌های انقلاب را به گوش ملت‌های دیگر جهان برسانیم و آنها خودشان وقتی با این پیام‌ها مواجه شوند متناسب با شرایط‌شان، دست به انتخاب می‌زنند.

ما داعیه چنین انقلابی را داریم و همچنان بر سر اعتقادمان هستیم و هرچند دیگر کمتر از اصطلاح «صدور انقلاب» حرفی زده می‌شود، می‌بینید که پیام‌های انقلاب به کشورهای دیگر رفته است. وقتی در انقلاب مصر تابلوی «لا شرقیه و لا غربیه» را می‌بینید، این همان پیام انقلاب سال 57 ماست. 30 سال گذشته، اما پیام ما شنیده شده است و دلیل این که انتقال آن طول کشید، صرفا خفقان حاکم بر مصر بود، اما سرانجام مردم مصر این پیام‌ها را دریافت کردند و واکنش نشان دادند.

در هر صورت، همه کسانی که صاحب پیام هستند، همه آنها که صاحب اندیشه و ایده هستند، باید تلاش کنند افکار عمومی ملت‌شان و دنیا را با خود همراه کنند؛ چرا باید کشوری مانند آمریکا رسانه‌ای جهانی داشته باشد؟ چرا باید کشوری مانند قطر برای راه‌اندازی شبکه الجزیره در جهان عرب سرمایه‌گذاری کلان کند؟ چرا بی.بی.سی فارسی پس از جنگ جهانی راه افتاد؟ اینها دلایلی دارد و دلایلش را ما می‌دانیم و به همین دلیلی که آنها سعی می‌کنند پیام‌هایی را از طریق رسانه‌هایشان به جهانیان منتقل کنند، ما نیز باید تلاش کنیم از طریق رسانه‌ پیاممان‌ را به گوش مردم جهان برسانیم.

اگر از ابزار رسانه استفاده نکنیم، نمی‌توانیم پیاممان را به مردم جهان برسانیم. این پیام‌ها نه پیام‌هایی جنگ‌افروزانه است و نه مداخله‌جویانه؛ بلکه پیام‌هایی انسانی و اسلامی است که مخاطبان خودش را دارد.

دولت باید برای بین المللی شدن مطبوعات ایران به تصمیم قاطع برسد، یعنی اعلام کند که روزنامه‌ای با ویژگی‌هایی خاص و زبان‌هایی مشخص منتشر شود و سپس با مطبوعات داوطلب همکاری و تفاهم‌نامه امضا کند

نظام جمهوری اسلامی در طول سال‌ها، موفق شده است ابزارهای گوناگونی را در راستای این هدف به خدمت بگیرد که از آن جمله می‌شود به ماهواره‌ها و شبکه‌های تلویزیونی و رادیویی به زبان‌های مختلف اشاره کرد.

ما شبکه‌های تلویزیونی پرس.تی.وی، العالم، الکوثر و شبکه‌های رادیویی روسی، چینی و مالایی را داریم. پس این آرمان، در حوزه رسانه‌های دیداری و شنیداری تا حدی انجام شده است، اما جایی که فعالیتی انجام نشده، حوزه مطبوعات است و متاسفانه در حوزه مطبوعات هیچ توجه عملیاتی که نشان دهد دولت می‌خواهد این کار انجام شود، صورت نگرفته است.

البته مسوولان درباره این مقوله، مطالبی گفته‌اند اما به آنها عمل نشده است؛ برای مثال رئیس‌جمهور پیشتر به این مساله اشاره کرده‌اند و در حکم معاون مطبوعاتی که توسط وزیر ابلاغ شده است نیز درباره آن سخن گفته شده، اما هنوز گام عملی برای رسیدن به این آرمان برداشته نشده است.

چرا فکر می کنید حتما باید دولت در فراملی شدن مطبوعات نقش داشته باشد؟

محقق شدن این طرح اراده ملی می‌خواهد و اراده ملی، توسط دولت و حکومت محقق می‌شود؛ برای مثال مگر شبکه الجزیره توسط چند تاجر عرب راه‌اندازی شده است؟! دولت قطر این شبکه را راه‌اندازی کرد. این مساله درباره نشریات برون‌مرزی قدرتمند کشورهای دیگر نیز صادق است؛ یعنی آنها نیز با حمایت دولت‌هایشان فعالیت می‌کنند. بنابراین، ما نیازمند فراملی‌شدن هستیم و شاید مطبوعات یا روزنامه‌هایی باشند که به دلیل بنیه حرفه‌ای و انگیزه‌هایشان مشتاق باشند این کار را انجام دهند، اما من می‌گویم چنین هدفی بدون حمایت دولت محقق نمی‌شود یا اگر هم رخ دهد، پایدار نمی‌ماند و تعطیل می‌شود که نمونه‌هایش هم فراوان است.

دولت باید برای بین المللی شدن مطبوعات ایران به تصمیم قاطع برسد، یعنی اعلام کند که روزنامه‌ای با ویژگی‌هایی خاص و زبان‌هایی مشخص منتشر شود و سپس با مطبوعات داوطلب همکاری و تفاهم‌نامه امضا کند. این بحث باید ملی باشد و به‌ واسطه عوض شدن مدیران به حال خود رها نشود. منظورم این است که باید نگاهی ملی، تصمیم ملی و اجرایی ملی بر مقوله فراملی شدن مطبوعات حاکم باشد.

بنابراین بدون حمایت دولت نمی‌توانیم روزنامه فراملی داشته باشیم، اما معنی گفته‌ا‌م این نیست که دولت باید روزنامه فراملی را منتشر کند. دولت می‌تواند مسوولیت هدایت، نظارت و کمک را عهده‌دار شود، اما خودش درگیر کار اجرایی نشود بلکه مسوولیت‌ها را به گروه‌هایی که انگیزه و توان خوبی دارند واگذار کند.

به نظرتان کدام کشورها، مخاطب چنین مطبوعاتی خواهند شد؟

مجاورت و همجواری با کشورهای همسایه هم در بخش فرهنگی و هم در بخش جغرافیایی است. نسبت ما با تاجیکستان نسبت فرهنگی و جغرافیایی است. نسبت ما به عراق و ترکیه نیز مجاورت دینی و جغرافیایی است. این اشتراکات برای ما فرصت محسوب می‌شوند و به دلیل همین اشتراکات دینی و فرهنگی ما می‌توانیم با زبان‌های فارسی، ترکی، عربی و تاجیکی فعالیت داشته باشیم.

در گفت‌وگو با وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، ایشان تاکید کردند که نگاه روزنامه‌های ما بیشتر به مسائل داخلی کشور است و یکی از دلایل فراملی نشدن هم همین است. شما با این تحلیل موافقید؟

من هم موافقم، اما وقتی ما از روزنامه فراملی می‌گوییم، معنی‌اش این نیست که روزنامه جام‌جم چاپ تهران برود تاجیکستان یا ترکیه و با همان مطالب چاپ شود. وقتی قرار باشد روزنامه‌ای ایرانی مثلا در ترکیه آغاز به کار کند، کسانی باید در آن روزنامه کار کنند که ترکیه را به معنای واقعی‌اش بشناسند، یعنی کسانی مسوولیت می‌پذیرند که از جغرافیا، فرهنگ و پیشینه، قوانین، مقررات و به طور کلی فضای آن کشور آگاه باشند.

در چنین شرایطی، فقط بخشی از محتوای روزنامه‌ای که در کشور تولید می‌شود در قالب پیام‌ها یا دغدغه‌های مشترک، در خدمت روزنامه فراملی قرار می‌گیرد، اما نه همه‌اش؛ برای نمونه روزنامه‌های قدرتمند دنیا گاهی 4 چاپ مختلف در کشورهای گوناگون دارند که هر چاپ محتوایی ویژه منطقه‌ای را که در آن چاپ می‌شود ، دارد.

جام‌جم تجربه‌ای از فعالیت برون مرزی را در گذشته داشته است و تا آنجا که یادم می‌آید در سال 84، شما جام‌جم امارات را منتشر کردید؛ چرا انتشار این روزنامه، به‌رغم پرمخاطب بودن و فروش بالا متوقف شد؟

داستان ما داستان ناکامی در کار حرفه‌ای نبود، بلکه مشکلی حقوقی و اجرایی توسط کسی که مسوولیت انتشار را عهده‌دار شده بود پیش آمد و البته پس از ما نیز، همان مساله برای روزنامه همشهری اتفاق افتاد.

همچنین رخداد مهمی که معمولا وقتی روزنامه‌ای در خارج از مرزها چاپ می‌شود و مخاطبانی پیدا می‌کند، شاهد آن هستیم، این است که برخی روزنامه‌های دیگر نیز همزمان به همان کشور می‌روند و سعی در جذب مخاطب دارند؛ در حالی که اگر پدیده فعالیت مطبوعات در خارج از مرزها به درستی هدایت شود، همه روزنامه‌ها نباید به یک کشور بروند و باید کشور‌های دیگر را پوشش بدهند.

پدیده فراملی شدن اگر خوب مدیریت نشود پس از مدتی روزنامه‌ها ضعیف می‌شوند و کارشان را کنار می‌گذارند و به‌دلیل پایدار نبودن ارتباط مطبوعات و مخاطب، خوانندگان به روزنامه بی‌اعتماد می‌شوند.

مریم یوشی‌زاده


نظر خوانندگان:
لطفاً نظرات را فارسی وارد کنید
نام:    پست الکترونیک: